Schouderklachten                              Nekpijn

  

Beschrijving

De schouder is de overgang tussen romp en arm. Het schoudergewricht is een kogelgewricht; wat inhoudt dat er met de schouder vele bewegingen gemaakt kunnen worden. Aan de bovenkant wordt het gewricht begrensd door de kam van het schouderblad en de gewrichtskom van het schouderblad. Aan de onderkant wordt het schoudergewricht begrensd door de gewrichtskop van het opperarmbeen. De schouder krijgt zijn stevigheid van het gewrichtskapsel en van de omliggende spieren.

Oorzaken van schouderklachten

Gebroken schouder.

Een gebroken schouder (gebroken opperarmbeen) ontstaat meestal door een ongeval of door sport. Symptomen van een gebroken schouder zijn: een pijnlijke schouder, de pijn neemt toe bij bewegen en er is een zwelling van de schouder. De diagnose wordt gesteld met behulp van een röntgenfoto. De behandeling van een schouderbreuk is een mitella. Na een week wordt er vaak al gestart met oefeningen, omdat de schouder de neiging heeft snel te verstijven. Kneuzing van de schouder.

Zie 'Verstuiking'.

Peesontsteking.

Zie 'Peesontsteking', 'Tendinitis'.

Schouderontwrichting.

Bij een schouderontwrichting (ook wel luxatie) schiet de kop van het opperarmbeen uit de kom van het schouderblad. Doordat de stevigheid van het schoudergewricht bepaald wordt door het kapsel en de spieren, is het gemakkelijk om de schouder te ontwrichten. Dit gebeurt meestal tijdens sporten of tijdens bepaalde bewegingen (bijvoorbeeld het kammen van de haren). Een schouderontwrichting is zeer pijnlijk en er is een verminderde beweeglijkheid van de arm.

Vaak is het niet moeilijk om de diagnose te stellen. Er is een vreemde stand van de schouder waar te nemen; de schouder staat bijvoorbeeld meer naar voren toe dan de andere schouder. Als het mogelijk is, wordt er een röntgenfoto van de schouder gemaakt - hierop is doorgaans goed te zien dat de schouder ontwricht is.

Meestal is een schouderontwrichting niet ernstig en geneest vaak zonder blijvende klachten. Wel bestaat er een kleine kans op het ontstaan van zenuwbeschadiging tijdens het weer op zijn plaats trekken van de schouder. Als een schouderontwrichting niet goed wordt behandeld, kan het voorkomen dat de schouder later weer makkelijk ontwricht. Als er meermalen een ontwrichting van de schouder is geweest, spreekt men van een 'habituele schouderontwrichting'. De behandeling van een schouderluxatie is het weer op zijn plaats zetten van het opperarmbeen. Meestal gebeurt dit door de patiënt wat spierverslappers te geven en dan de schouder weer op zijn juiste positie te trekken. Als mensen last hebben van een habituele ontwrichting, is er soms een operatie nodig om de schouderontwrichting te genezen.

Tip: Mocht u last hebben van een schouder die makkelijk ontwricht, dan is het aan te raden bepaalde sporten (bijvoorbeeld judo en tennis) en bepaalde bewegingen (armen boven het hoofd, haren kamen) niet meer te doen.

Frozen shoulder.

Een frozen shoulder ('bevroren schouder') is een schouder, waarbij de bewegingen in de schouder sterk beperkt zijn. Er zijn twee oorzaken voor het ontstaan van een frozen shoulder. Enerzijds kan een ontsteking van de schouder de oorzaak zijn, anderzijds kan het gebrek aan schouderbeweging (door bijvoorbeeld een gebroken of gekneusde schouder) de oorzaak zijn.

Voorop staan bewegingsbeperkingen van de schouder. Meestal wordt dit gezien na een periode van immobilisatie (niet bewegen) van de schouder. De bewegingsbeperkingen worden vooral gezien bij bewegingen die boven de schouder worden uitgevoerd.

Als er eenmaal sprake is van een frozen shoulder, blijven de bewegingen in het schoudergewricht vaak ernstig beperkt.

De belangrijkste behandeling bestaat uit preventie. U moet er dus voor zorgen dat er geen frozen shoulder kan ontstaan. Het ontstaan van een bevroren schouder kunt u voorkomen door, als u een ziekte (kneuzing, ontwrichting, breuk) aan uw schouder heeft, de schouder toch gedoseerd te bewegen - dit moet wel gebeuren op aanwijzingen van de behandelend arts of fysiotherapeut.

Mocht er ondanks het gedoseerd bewegen van de zieke schouder een frozen shoulder zijn ontstaan, dan kan er nog wel eens verbetering van de schouder verkregen worden met fysiotherapie.

Tip: Mocht u iets aan uw schouder hebben, dan is het toch belangrijk dat u ondanks de pijn uw schouder regelmatig beweegt. De arts kan u wel vertellen waneer en welke bewegingen u met uw schouder mag en moet maken.

 

 

Verstuiking (distorsie)

Beschrijving

Een verstuiking is een aandoening van een gewricht waarbij het kapsel en de banden van het gewricht ingescheurd zijn.

Diagnose

De diagnose is makkelijk zelf te stellen: u hebt een abnormale beweging gemaakt met een gewricht, er is pijn, er is een verminderde functie van het gewricht en er is een zwelling. Als er erge pijn of zwelling is, is het verstandig een arts te raadplegen. Deze kan het gewricht nog eens goed onderzoeken en bij verdenking op een breuk (fractuur) een röntgenfoto laten maken.

Klachten en verschijnselen

Na een draai of overstrekking van het gewricht zal er eerst pijn ontstaan. De functie van het gewricht is daarbij tevens verminderd en doordat de gewrichtsbanden worden overrekt of inscheuren, ontstaat er een onderhuidse bloeding die rondom het gewricht een zwelling veroorzaakt. Soms is daarbij tevens een verkleuring van de huid te zien.

Ontstaan

Een verstuiking ontstaat meestal bij een ongeval of bij sporten. Vaak ontstaat er een verstuiking van een gewricht nadat er een abnormale beweging (draai of overstrekking) met het gewricht is gemaakt. Tijdens zo'n abnormale beweging worden het kapsel en de gewrichtsbanden overrekt of scheuren ze in. Verstuikingen komen het meest voor aan enkel- en polsgewrichten.

Ernst en beloop

In de meeste gevallen kan het gewricht na 24 uur weer belast worden. Na twee weken is het gewricht weer hersteld. In sommige gevallen, waarbij alle gewrichtsbanden zijn doorgescheurd, is een operatie noodzakelijk om de gewrichtsbanden weer aan het bot vast te zetten.

Behandeling

De behandeling van een verstuiking bestaat uit het aanleggen van een drukverband om het aangedane gewricht. Verder moet het gewricht hooggehouden worden en de eerste 24 uur gekoeld worden met ijspakkingen. Tegen de pijn mag een pijnstiller (paracetamol, ibuprofen) worden genomen. Na een paar dagen rust kan voorzichtig begonnen worden het gewricht weer te belasten. Bij een verstuikte enkel wordt in sommige gevallen nog enkele weken een tapeverband aangelegd, terwijl het gewricht wel belast mag worden.

Tip

Zorg tijdens het sporten voor goede sportschoenen. Als u weet dat u zwakke gewrichtsbanden hebt, is het aan te raden om de gewrichten die zwak zijn voor het sporten in te tapen of te zwachtelen.

 

 

Peesontsteking (tendinitis)

Beschrijving

Een peesontsteking (ook wel: tendinitis) ontstaat vaak door overbelasting (bijvoorbeeld bij sporten, werk, huishoudelijke arbeid) al dan niet in combinatie met slijtage van de pees. Andere oorzaken zijn ongevallen en reuma. De ontsteking komt vaak voor op de plaats waar de pees aan het bot aanhecht of over een bot heen loopt.

Peesontstekingen komen het meest voor aan de elleboog en de schouder. Ook de achillespees is een beruchte plaats.

Diagnose

De diagnose is niet moeilijk te stellen. De plaats waar de pees aanhecht op het bot is bij druk erg pijnlijk. Verder zijn bepaalde bewegingen waarbij de pees betrokken is pijnlijk. Bij de schouder uit dit zich in het zogenaamde painful arc-symptoom: het vooral zijwaartse heffen van de aangedane schouder is erg pijnlijk. Zo is voor iemand met een peesontsteking aan de schouder het aantrekken van een jas vaak erg pijnlijk.

Klachten en verschijnselen

Bij een peesontsteking zijn de pijnklachten het duidelijkst van alle klachten, met name wanneer het aangedane gewricht gebruikt wordt.

Ernst en beloop

Meestal is de prognose gunstig; al kan het bij de tenniselleboog veel tijd vragen voor de persoon klachtenvrij is. Bij de schouder bestaat er het gevaar dat de zieke de schouder in verband met de pijn te veel ontziet. Doordat de schouder dan nog maar weinig wordt bewogen, ontstaat er door littekenvorming een vastzittende schouder. Dit heet een frozen shoulder. 

 

Behandeling

Het belangrijkste is rust. Vermijd tillen met de aangedane arm: een mitella kan daarbij uitkomst bieden. Voor de pijn kan een lichte pijnstiller worden gebruikt, hoewel de verleiding dan groot kan worden om het aangedane gewricht toch weer te gebruiken (er wordt dan immers geen pijn meer gevoeld). De huisarts kan soms een corticosteroïd-injectie toedienen. In andere gevallen kan een operatie uitkomst bieden: dit is in ieder geval nodig indien de pees is doorgescheurd.

Tip

1. Voor het sporten is een goede warming-up aan te raden.

2. Een frozen shoulder kan worden voorkomen door na een periode van rust te starten met wat lichte bewegingsoefeningen (cirkelbewegingen met de afhangende arm). De huisarts of fysiotherapeut kan hierover meer vertellen.

 

Pijn in de schouder

 Beschrijving ontstaan

Een pijnlijke schouder is meestal geen ernstige aandoening. Toch kan schouderpijn lang aanwezig zijn en voor veel ongemak en zelfs voor een relatieve invaliditeit zorgen.

Klachten en verschijnselen

Meestal is de pijn afkomstig van de spieren en de pezen rond het schoudergewricht, en slechts zelden in de botten. Een bekende plaats waar de pijn ontstaat zijn de slijmbeurzen. Dit zijn zakjes met vocht die in verbinding staan met het schoudergewricht. Een ontsteking of een bloeding kan pijnklachten veroorzaken. Enkele veel voorkomende schouderproblemen zijn:

Bursitis. Bij een ontsteking van een slijmbeurs (bursa) spreekt met van bursitis. Dit komt vaak voor bij mensen die tevoren langere tijd boven hun hoofd hebben gewerkt (bijvoorbeeld: de heg knippen; schilderen van muren) of hebben gesport (bijvoorbeeld: tennis; basketbal). Een bursitis is soms aan de buitenkant te zien door een kleine zwelling.

Peesontsteking van de 'rotator cuff'. Tennissers krijgen nogal eens last van een irritatie van enkele pezen en banden die rond het schoudergewricht zitten. Dit verschijnsel is niet aan de buitenkant te zien.

Peesontsteking van de biceps. De plaats waar de grote spier - de biceps - op de bovenarm aan de schouder hecht, wordt gevormd door de overgang van pees op bot. Deze plaats - maar ook de pees zelf - kan geïrriteerd raken door overbelasting. De pijn is dan duidelijke aan de voorkant van de schouder gelokaliseerd.

Preventieve maatregelen

Laat u bij sporten altijd goed instrueren. Denk bovendien altijd aan een warming-up en de stretch-oefeningen.

Behandeling

Als zelfbehandeling van de meeste schouderklachten kunt u het volgende doen:

* rust,

* koude kompressen,

* oefeningen om de schouder soepel te houden,

* spierversterkende oefeningen.

Bij de eerste verschijnselen kunt u het beste een koud (ijs)kompres op de schouder gebruiken. Na ongeveer 30 minuten laat u de schouder weer uit zichzelf voor zo'n 15 minuten 'opwarmen'. Herhaal dit enkele keren. Hierna mag u de schouder en arm één à twee dagen niet gebruiken. Hierna kunt u uw arm weer langzaam gaan oefenen.

Begin hiermee door eerst met de afhangende arm kleine en later steeds groter wordende rondjes te draaien. Zorg er daarna voor dat u ten minste enkele keren per dag - voorzichtig - alle mogelijke bewegingen van de schouder maakt. Zo voorkomt u dat de schouder stijf wordt. Wanneer u uw schouder langere tijd (enkele dagen kan al genoeg zijn) geheel onbeweeglijk laat, kan dit resulteren in een 'bevroren schouder'. Daarbij heeft het schoudergewricht zijn beweeglijkheid verloren. Dagelijks oefenen dus!

Nadat de pijnklachten zijn weggetrokken, kunt u uw schouderspieren gaan trainen met verdere oefeningen. Eerst zonder gewichten, later met één of meer gewichten: verhoog het oefengewicht niet met méér dan 200 gram per dag. Hierdoor zal de spierspanning toenemen, zodat het gewricht uiteindelijk steviger wordt door het kapsel van spieren en pezen.

Wacht enkele weken voordat u uw sport weer oppakt. Wanneer u uw schouder vóór die tijd alweer volledig gaat belasten, loopt u kans op het terugkeren van de klachten.

Bij de dokter

Wanneer er sprake is van een (onge)val, bijvoorbeeld tijdens het sporten, en wanneer er tekenen van infectie aanwezig zijn (zwelling, roodheid en eventueel koorts), kan het verstandig zijn om een arts te raadplegen. Deze zal de schouder onderzoeken om vast te stellen of er een beschadiging is opgetreden of dat er sprake is van louter overbelastingsklachten. De arts zal hiervoor enkele bewegingen met de schouder uitvoeren en daarbij goed voelen/zien of er enige pijnlijke plekken of bewegingsbeperkingen zijn.

In sommige gevallen kan het nodig zijn om één of enkele corticosteroïden-injecties in de schouder te geven. Dit mag echter maar enkele keren worden gedaan.

Uw arts of fysiotherapeut heeft als oorzaak voor uw schouderklachten geconstateerd, dat er sprake is

van een frozen shoulder. zie ook frozenshoulder

 

Pijn in de nek

Beschrijving ontstaan

Nekpijn wordt in de meeste gevallen veroorzaakt door spanningen en spasmen in de spieren van de nek en de schouders. Spanningen en spasmen worden op hun beurt weer veroorzaakt door een verkeerde zithouding of doordat de spieren door stress continu worden aangespannen. Deze klachten en verschijnselen aan onderdelen van het bewegingsapparaat worden tevens elders besproken.

Nekpijn komt ook voor bij meningitis. Hierbij is er ook sprake van een flinke stijfheid van de nek, waardoor de kin niet meer op de borst kan worden gedrukt zonder dat deze beweging hevige pijn veroorzaakt.

Wanneer bij een chronisch pijnlijke nek ook klachten bestaan van tintelingen, prikkelingen en pijn in één of beide armen, kan dit wijzen op een slijtage van de nekwervels. Hierbij worden de zenuwwortels de tussen de wervels van de nek uitkomen verdrukt, wat de (uitstralende) pijn en andere klachten in de arm veroorzaakt.

Klachten en verschijnselen

Nekpijn kan ook weer voor andere klachten zorgen: slapeloosheid, depressiviteit, hoofdpijn en pijn in schouders en/of bovenarmen.

Ernst en beloop

Pijn in de nek kan erg vervelend zijn, met name wanneer de pijn continu aanwezig is. Bij een juiste aanpak duurt het meestal toch nog lang voordat u van uw klachten af bent. Kijk er dus niet van op wanneer het enkele weken duurt voordat u helemaal klachtenvrij bent.

Behandeling

Wanneer u een pijnlijke nek hebt zonder de duidelijke tekenen van druk op een zenuwwortel of hersenvliesontsteking is deze klacht goed thuis te behandelen. Wanneer u met name bij het ontwaken een pijnlijke nek hebt, is een verkeerde slaaphouding, veroorzaakt door bed of matras, waarschijnlijk de oorzaak. Ook het gebruik van (te dikke) kussens kan nekklachten veroorzaken. Een hard matras is het beste voor uw nek én voor u rug (gebruik desnoods een stevige plank onder uw matras). In plaats van een kussen, kan een opgerolde handdoek in uw nek een juiste stabiliteit geven gedurende de nacht. Ook warme kompressen kunnen de pijn in de nek verzachten. Het gebruik van de gangbare pijnstillers kan ook een goed effect geven. Door zelf te experimenteren, kunt u uitvinden wat voor u het beste is.

Bij de dokter

Wanneer u een arts raadpleegt over uw nekklachten, zal deze willen weten wanneer de klachten verergeren en wanneer ze juist verminderen. Hij zal de nek, de schouders, het hoofd en de armen onderzoeken om erachter te komen of er een duidelijke oorzaak is aan te wijzen.  

Reuma (reumatoïde artritis, jeugdreuma en acuut reuma)

Beschrijving ontstaan

Artritis betekent: ontsteking van de gewrichten. Bij reumatoïde artritis is er sprake van een auto-immuunziekte. Hierbij richt het afweersysteem, dat belangrijk is om ziekten te voorkomen, zich tegen het eigen lichaam. Dit kan bijvoorbeeld worden veroorzaakt door een virus. Het gevolg is een irritatie tot zelfs een ontsteking van het gewrichtsslijmvlies, waardoor gebruik van dat gewricht pijnlijk wordt. Verder kan er kraakbeen ontstaan in de vingergewrichten. Hierdoor ontstaan de typische stand naar-de-pink-toe van de vingers. Grotere knobbels ter hoogte van de gewrichten en reumaknobbels in de huid komen ook voor.

Vier van de vijf reumatoïde artritis patiënten is positief voor het zogenaamde reumafactor. Dit is een 'antilichaam' dat bij reuma in het bloed gevonden wordt. De ziekte wordt tussen het dertigste en vijftigste jaar ontdekt en is in de meeste gevallen ongeneesbaar. Bij enkele patiënten 'dooft de ziekte uit', maar dan al ontstane vervormingen van gewrichten blijven bestaan.

Jeugdreuma (juveniele reumatoïde artritis)

Reumatoïde artritis bij kinderen, of juveniele reumatoïde artritis, is een andere aandoening. De patiënten zijn jonger, en de aandoening is van voorbijgaande aard. De ziekte gaat over wanneer de patiënten volwassen worden. Misvormingen blijven echter bestaan.

Acuut reuma

Acuut reuma is een speciale variant. De oorzaak is waarschijnlijk een keelontsteking met een specifieke streptokokken stam [zie: streptokokken infectie]. Hier is dus geen sprake van een auto-immuun ziekte, maar van een infectie door het hele lichaam. Meestal is de keelontsteking goed te behandelen met een antibioticum, maar het kan gebeuren dat de bacterie het lichaam inkomt. Dan ontstaat het acuut reuma, dat kan leiden tot een ontsteking van het hart (carditis), gewrichtsontstekingen, koorts, pijnlijke gewrichten, etc. Ook kunnen organen ontstoken raken.

Diagnose

Het klachtenbeeld geeft de huisarts meestal genoeg informatie om de diagnose te kunnen stellen. Het aantonen van de reumafactor in het bloed kan bevestiging geven van de diagnose reumatoïde artritis.

Klachten en verschijnselen

Reumatoïde artritis: Na een periode van rust een pijnlijk en stijf gevoel in de gewrichten. Andere klachten zijn de specifieke scheefstand van de vingers, pijn bij bewegen en een verslechtering in een koude, vochtige omgeving. De leeftijd van de patiënt maakt hier het belangrijkste onderscheid tussen juveniele reumatoïde artritis en reumatoïde artritis.

Acuut reuma: Hartontsteking, met pijn op de borst, kortademigheid en lichamelijke zwakte, onwillekeurige bewegingen met benen, armen of in het gezicht, rode verkleuring van de huid en onderhuidse knobbels. Andere klachten zijn koorts, een abnormaal ECG en tekenen van infectie.

Ernst en beloop

Reumatoïde artritis geneest meestal niet. De patiïnt zal met vlagen meer of minder pijn hebben, en uiteindelijk zelfs invalide raken. Bij enkele patiënten stopt het ziekteproces plotseling, de misvormingen blijven echter bestaan. Juveniele reumatoïde artritis gaat over als de patiënt volwassen begint te worden. Misvormingen blijven echter bestaan.

Acuut reuma komt in Nederland nauwelijks voor. Men dacht de ziekte volledig uitgebannen te hebben. Helaas zijn in de Verenigde Staten weer patiënten ontdekt: de ziekte kan dus weer optreden. Acuut reuma kan dodelijk zijn, indien het hart ernstig aangetast wordt. Meestal geneest de infectie echter na verloop van tijd of is er volledige genezing mogelijk na langdurige therapie.

Preventieve maatregelen

De oorzaak van reumatoïde artritis is nog niet volledig bekend, preventieve maatregelen zijn eveneens onbekend.

Acuut reuma kan voorkomen worden door keelontsteking ten gevolge van streptokokken-infectie met antibiotica te behandelen.

Behandeling

Reumatoïde artritis.

Pijnstillende medicijnen met een ontstekingsremmende werking worden gebruikt bij aanvallen van (juveniele) reumatoïde artritis. Soms wordt er ook cortocosteroïden gebruikt (prednison), maar gezien de bijverschijnselen bij het geven van dit medicijn, wordt de voorkeur aan andere oplossingen gegeven. De overige vormen van therapie zijn gericht op de verschijnselen, zoals de pijn en de vervormingen. Zo kan het nodig zijn om gewrichtsvervangende operaties te verrichten.

Acuut reuma:

Acuut reuma wordt met antibiotica, meestal penicilline, behandeld. Na het acute stadium kan het nodig zijn nog jarenlang periodiek antibiotica toe te dienen om de bacterie helemaal het lichaam uit te krijgen.

Waarschuwing

Langdurige gewrichtspijn en ziekte (meer dan twee weken) is altijd reden om de huisarts te bezoeken.

Tip

Nederland kent de Nationale Reumastichting en de Reumapatiëntenvereniging. De huisarts kan hier informatie over verschaffen.

 

Artritis (gewrichtsontsteking)

Beschrijving

Een ontsteking van een gewricht heet artritis.

Diagnose

Als u een pijnlijk gewricht heeft dat de verschijnselen van een ontsteking vertoont en u heeft bovendien ook nog koorts, is het verstandig om een arts te raadplegen. De arts zal u dan over het algemeen doorverwijzen naar een ziekenhuis. In het ziekenhuis zal men proberen wat vocht uit het gewricht op te zuigen voor microscopisch onderzoek en om dit te kweken.

Klachten en verschijnselen

Het aangedane gewricht is zeer pijnlijk en stijf en het is gezwollen, rood en warm. Vaak heeft de patiënt bovendien koorts met koude rillingen.

Ontstaan

Een infectieuze artritis kan zowel door bacteriën, virussen en schimmels worden veroorzaakt. Deze ziektekiemen kunnen rechtstreeks in het gewricht terechtkomen, bijvoorbeeld door een wond of wanneer het gewricht wordt aangeprikt tijdens een medische procedure. Ook kan de ziektekiem vanuit het lichaam het gewricht via de bloedstroom bereiken.

Artritis kan ook voorkomen als een begeleidend symptoom van een algemene ontstekingsreactie (artritis psoriatica, syndroom van Reiter, spondylitis ankylopoetica en artritis bij darmontsteking). Er is dan sprake van een "steriele" gewrichtsontsteking waarbij bacteriën of virussen geen rol spelen.

Ernst en beloop

Als een infectieuze artritis snel en goed wordt behandeld, zullen er meestal geen restverschijnselen zijn. Als er niet snel genoeg met de behandeling is gestart, bestaat er een kans dat het gewricht is aangetast. Vaak is dan een operatie noodzakelijk om het gewricht weer te reconstrueren.

Behandeling

De behandeling van een artritis vindt meestal plaats in het ziekenhuis. Als de verwekker een bacterie is, wordt er snel gestart met antibiotica. Soms moet men het ontstoken gewricht draineren. Als de artritis een begeleidend verschijnsel is van een algemene ontstekingsreactie, moet de onderliggende ziekte, b.v. de psoriasis, behandeld worden.

 

www.Fysiotherapie de Vries

De praktijk is direct gelegen aan de

snelweg A2 Utrecht s'-Hertogenbosch, U neemt afslag (12) Everdingen/Leerdam.

 

Kerkweg 45a  4121 KR Zijderveld (Everdingen)

Telefoon: 0345- 642618    Fax: 0345- 641004

 


Copyright © 2002 [R. de Vries]. Alle rechten voorbehouden.
Laatst bijgewerkt: 25 maart  2011.